Έχετε κάτι να πείτε;
Στείλτε μας τις δικές σας ειδήσεις,
άρθρα και σχόλια.
Άρθρο > Αναγνώστες
Η καθολική πρόληψη στα χρόνια της κρίσης - Γράφει ο Δημήτρης Τσοποτός*
Πέμπτη, 27/04/2017 11:27
Η καθολική πρόληψη στα χρόνια της κρίσης - Γράφει ο Δημήτρης Τσοποτός*

Πρόσφατα κυκλοφόρησε το συλλογικό έργο «Κοινότητα, πρόληψη των εξαρτήσεων, Κέντρα Πρόληψης». Πρόκειται για το απόσταγμα της δουλειάς των εργαζομένων στα κέντρα πρόληψης. Γνώση, εμπειρία, μεθοδολογία, πειραματισμοί, εφαρμογές προγραμμάτων. Μια δύσκολη αλλά και συναρπαστική διαδρομή είκοσι περίπου χρόνων με βιώματα και θεωρητικές προσεγγίσεις  για τις ανθρώπινες σχέσεις και συμπεριφορές.  Παράλληλα με την έκδοση αυτή  ο ιστότοπος «Νόστιμον Ήμαρ» φιλοξενεί απόψεις και σχόλια για το μέλλον της πρόληψης στην χώρα μας. Έτσι ένας ενδιαφέρον και επίκαιρος διάλογος με την κοινότητα βρίσκεται σε εξέλιξη όχι απλώς ως διαδικασία αποτίμησης και ολοκλήρωσης ενός κύκλου αλλά και ως ξεκίνημα ενός νέου.


Η σχέση μου ως διοικητικά υπεύθυνου του Κέντρου Πρόληψης των εξαρτήσεων και προαγωγής της ψυχοκοινωνικής υγείας «Δίοδος» στην  Ρόδο, από την έναρξη λειτουργίας του κέντρου  και για ένα σημαντικό χρονικό διάστημα, μου έδωσε την δυνατότητα όχι μόνο να στηρίξω από θέση ευθύνης το έργο των στελεχών της  πρόληψης αλλά και την ευκαιρία να κατανοήσω προσωπικά το νόημα της καθολικής πρόληψης.


Η έγκαιρη παρέμβαση πριν ακόμα την εμφάνιση ενός προβλήματος υγείας ή γενικότερα μιας μη επιθυμητής συμπεριφοράς είναι ο πλέον αποτελεσματικός τρόπος για την προστασία του γενικού πληθυσμού. Αυτή είναι η βασική ιδέα της καθολικής πρόληψης η οποία υλοποιείται εδώ και χρόνια με συγκεκριμένο και λεπτομερή σχεδιασμό παρεμβάσεων και δραστηριοτήτων σε συλλογικό επίπεδο και απευθύνεται σε όλες τις πληθυσμιακές ομάδες ανεξάρτητα από επαγγελματική ιδιότητα, δημογραφική ομάδα ή ηλικία. 


Στο πλαίσιο αυτό οι επιλογές του ανθρώπου αντιμετωπίζονται κυρίως ως αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης του με το κοινωνικό, οικονομικό και πολιτισμικό περιβάλλον στο οποίο ζει και αναπτύσσεται.


Οι παρεμβάσεις της καθολικής πρόληψης υλοποιούνται κυρίως από το δίκτυο των Κέντρων Πρόληψης που είναι απλωμένο σε όλη την χώρα. Τα προγράμματα και οι δραστηριότητες των Κέντρων Πρόληψης απευθύνονται ιδίως στο νεανικό πληθυσμό αλλά και σε άλλους επαγγελματίες ή άτομα που παίζουν σημαντικό ρόλο, έχουν την ευθύνη ή επηρεάζουν την ζωή και την ανάπτυξη των νέων ανθρώπων ( π.χ. γονείς, εκπαιδευτικοί, κλπ).


Είναι αναγκαίο να τονισθεί ότι τα προγράμματα της καθολικής πρόληψης στήριξαν αλλά και επηρέασαν σημαντικά τον τρόπο σκέψης και εργασίας πολλών επαγγελματιών οι οποίοι εργάζονται σε διάφορες υπηρεσίες του δημοσίου και της αυτοδιοίκησης που ασχολούνται με τους νέους και την οικογένεια. Υπηρεσίες και φορείς δηλαδή που παρεμβαίνουν σε θέματα προστασίας ανηλίκων, διαταραχής συμπεριφοράς και διαγωγής παιδιών και νέων στο σχολείο και στην οικογένεια, διαλείπουσας φοίτησης κ.α. Έχει αποδειχθεί ότι αυτές οι μη επιθυμητές συμπεριφορές είναι συμπτώματα δυσλειτουργικών σχέσεων που μπορεί να οδηγήσουν σταδιακά στην διακοπή της σχολικής φοίτησης, σε παραβατικότητα ή και χρήση ουσιών.


Δεν υπάρχει αμφιβολία μετά από είκοσι περίπου χρόνια συστηματικής θεσμικής εφαρμογής της καθολικής πρόληψης ότι είναι χρήσιμη μια διαδικασία συνολικής αξιολόγησης με μοναδικό σκοπό την περαιτέρω ανάπτυξη και εμβάθυνση αυτών των προγραμμάτων σε όλη την χώρα. Το εκπαιδευτικό σύστημα, οι υπηρεσίες  του δημοσίου και της αυτοδιοίκησης που ασχολούνται με τους νέους, οι γονείς, οι επαγγελματίες υγείας, η ευρύτερη κοινότητα, όλοι έχουν ανάγκη από την ύπαρξη των προγραμμάτων καθολικής πρόληψης με σκοπό την προαγωγή της υγείας, την αποφυγή δυσάρεστων συμπεριφορών και την πρόληψη των εξαρτήσεων.


Ωστόσο αυτό που φαίνεται να συμβαίνει προκαλεί μάλλον δυσάρεστη έκπληξη αλλά και πολλά ερωτήματα και δεν είναι παρά η προσπάθεια αλλαγών στην ουσία της καθολικής πρόληψης. Μια αλλαγή πολιτικής στην πρόληψη που ισοδυναμεί με την μετάλλαξή της.


Μια τέτοια «εξέλιξη» ουσιαστικά οδηγεί στην αλλοίωση των προγραμμάτων και παρεμβάσεων πρόληψης. Στην εποχή της κρίσης που ολοένα βαθαίνει αρχίζει να κυριαρχεί η αντίληψη της εξατομικευμένης  παρέμβασης. Οι διαχειριστές της κρίσης επιθυμούν να επιβάλουν την διαχειριστική τους λογική και στην καθολική πρόληψη. Αυτό γίνεται στο όνομα ενός δήθεν ρεαλισμού.


Μόνον ανησυχία προκαλεί αυτή η «ρεαλιστική» στροφή που επιδιώκει να δώσει έμφαση στις «επικεντρωμένες» και «ενδεδειγμένες» παρεμβάσεις. Παρεμβάσεις που  υποτιμούν την δουλειά στην κοινότητα,  κατακερματίζοντας έτσι την καθολική πρόληψη καθώς έχουν στόχο να παρέχουν  εξατομικευμένες και προσωπικές υπηρεσίες εστιάζοντας στο άτομο και όχι στον άνθρωπο.  Με την σειρά τους τα Κέντρα Πρόληψης μετατρέπονται με αυτό τον τρόπο σε φορείς διεκπεραίωσης προγραμμάτων «επικεντρωμένων» και «ενδεδειγμένων» στις ατομικές δυσλειτουργίες και προβλήματα ενώ τα στελέχη πρόληψης σε διαχειριστές εξατομικευμένων κρίσεων και αιτημάτων.


Μια τέτοια προοπτική ταιριάζει περισσότερο σε ΜΚΟ φιλανθρωπικού χαρακτήρα με εκσυγχρονιστικό προσωπείο και όχι σε φορείς/κύτταρα για τα οποία η πολιτεία οφείλει να εξασφαλίσει την λειτουργία τους  για να παρέχουν σταθερές και ουσιαστικές παρεμβάσεις καθολικής πρόληψης στην κοινότητα.

* Ο Δ.Τ. είναι νομικός, επιμελητής ανηλίκων στο δικαστήριο ανηλίκων της Ρόδου.

grafida.net

blog comments powered by Disqus
23/06/2017 16:10
Ανδρέας Παπανδρέου: Είκοσι ένα χρόνια από τον θάνατό του - του Γιάννη Παρασκευά »

Συνηθισμένη κοινοτυπία μέχρι σημείου υπερβολής η χρήση της φράσης σε επικήδειους διαφόρων[...]
17/06/2017 02:35
Το δικαστικό μέγαρο. Του Γιάννη Παρασκευά »

Πολιτισμός σίγουρα δεν είναι να μαζεύεις το πεταμένο χαρτί από τον δρόμο ή να μην πετάς το[...]
14/06/2017 22:30
Το κουβαδάκι σας και σε άλλη παραλία - Του Γιάννη Παρασκευά »

Πολύ τράβηξε το παραμύθι, «τα παιδία παίζει» θα έλεγαν οι Αρχαίοι μας πρόγονοι, η γιαγιά[...]
14/06/2017 13:19
Ο Δήμαρχος και η ηθική του. Γράφει ο Κώστας Λαμπριανός »

Σε όσους παρακολουθούν από κοντά τα κοινά δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία ότι η παρούσα δημοτική[...]
08/06/2017 16:56
Ψύχωση με τον Θάνατο - Του Ηλία Καραβόλια »

Άνθρωπινες βόμβες : ο υπέρτατος τρόμος.Με όπλα, μαχαίρια, εκρηκτικά. Πάνω στο Σώμα(μάλλον,[...]
07/06/2017 14:03
Πλεόνασμα ανηθικότητας - Γράφει ο Κώστας Λαμπριανός »

Πάει το ψήλος σου, το κτίσμα σου συντρίμμι. θα ’ρθει κι η ώρα. εσένα ήταν ο δρόμος σε βοριά κι[...]
06/06/2017 14:56
Το μείζον και το έλαττον - Γράφει ο Γιάννης Παρασκευάς »

Με φιλοσοφική - σκωπτική διάθεση διατυπώνω ενίοτε την άποψη πως «τα πράγματα έχουν την[...]
06/06/2017 08:40
Μειονεκτικές νησιωτικές περιοχές - Του Νίκου Βασιλαρά »

   Τα δίκτυα υποδομών (Μεταφορές, Ενέργεια, Ύδρευση, Τηλεπικοινωνίες, Αποχέτευση) πρέπει[...]
18/05/2017 12:12
Μισό λεπτό κε Gates... Tου Ηλία Καραβόλια »

Θα σπούδαζε λέει - αν ξεκινούσε σήμερα την ζωή του - ο πρώτος σε περιουσία άνθρωπος του[...]
17/05/2017 12:01
«Ο βασιλιάς είναι γυμνός» - Του Κώστα Λαμπριανού »

Σε λίγες μέρες συμπληρώνονται τρία χρόνια από την εκλογική νίκη του δημάρχου Ρόδου Φώτη[...]
Ροή ειδήσεων
28/06/2017 05:47
28/06/2017 04:23
28/06/2017 03:25
28/06/2017 01:31
28/06/2017 00:53
28/06/2017 00:15